Sáng ngày 1/10/2026, cặp USD/JPY tiếp tục leo dốc và chạm mốc 158 yên đổi 1 USD. Ghi nhận lúc 10h30 (giờ Việt Nam), tỷ giá đạt 158,005, đánh dấu thêm một nhịp suy yếu mới của đồng yên Nhật. Đáng chú ý, diễn biến này xảy ra chỉ khoảng hai tuần sau khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) vừa nâng lãi suất lên mức cao nhất trong hơn 3 thập kỷ.
BoJ tăng lãi suất nhưng đồng yên vẫn yếu
Tại cuộc họp chính sách ngày 17–18/9/2026, BoJ quyết định nâng lãi suất điều hành thêm 0,25 điểm phần trăm, từ 1,0% lên 1,25%, mức cao nhất trong 31 năm. Quyết định được thông qua với tỷ lệ phiếu 7–2, trong đó hai thành viên Toyoshi Asada và Ayano Sato bỏ phiếu phản đối.
Theo lý thuyết, lãi suất tăng sẽ khiến tài sản định danh bằng đồng yên hấp dẫn hơn, "hút" dòng vốn quay về và giúp đồng yên mạnh lên. Thế nhưng thị trường lại phản ứng ngược chiều: thay vì hồi phục, đồng yên tiếp tục mất giá so với USD.
Vì sao thị trường đi ngược quy luật?
Có một số lý do chính khiến đợt tăng lãi suất của BoJ chưa đủ sức nâng đỡ đồng yên:
- Chênh lệch lợi suất Mỹ – Nhật vẫn quá lớn: Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm vẫn cao hơn trái phiếu Nhật Bản cùng kỳ hạn hơn 2 điểm phần trăm. Mức tăng 0,25 điểm của BoJ gần như không đủ để thu hẹp khoảng cách này.
- BoJ phát tín hiệu tăng chậm: Sau cuộc họp, BoJ cho thấy tốc độ thắt chặt trong thời gian tới sẽ thận trọng hơn, khiến thị trường đánh giá lộ trình nâng lãi suất của Nhật là quá chậm.
- Dữ liệu kinh tế Mỹ vững: Số liệu sản xuất và thị trường lao động Mỹ tích cực tiếp tục đẩy lợi suất trái phiếu Mỹ đi lên, củng cố sức mạnh của đồng USD.
- Tankan cải thiện nhưng không đủ: Khảo sát Tankan quý III công bố sáng 1/10 cho thấy niềm tin doanh nghiệp Nhật cải thiện, nhưng đồng yên vẫn giảm do chênh lệch lãi suất tiếp tục là yếu tố chi phối dòng tiền.
Tâm lý thị trường nghiêng về phía yên yếu
Kết quả khảo sát nhà đầu tư FX cá nhân tại Nhật Bản do Gaitame.com công bố cuối tháng 9 cho thấy 53,9% người tham gia dự đoán USD sẽ mạnh lên và đồng yên tiếp tục yếu đi trong vòng 1 tháng tới, vượt xa tỷ lệ 19,5% có quan điểm ngược lại. Chỉ số kỳ vọng đối với USD/JPY nhờ đó tăng lên +34,4 điểm, cao hơn mức +29,9 điểm của tháng trước.
Giới chuyên gia cũng có cái nhìn tương tự. Trong cuộc thăm dò các chiến lược gia ngoại hối của Reuters hồi tháng 8, dự báo trung vị cho đồng yên là kém nhất kể từ khi khảo sát được thực hiện năm 1993, và gần 95% người tham gia cho rằng chỉ can thiệp tỷ giá đơn phương sẽ không đủ để chặn đà mất giá của đồng yên một cách bền vững.
Trader cần lưu ý gì?
Vùng 158 – 160 yên/USD từng là khu vực khiến Bộ Tài chính Nhật Bản lên tiếng cảnh báo và hành động trong quá khứ. Vì vậy, rủi ro can thiệp tỷ giá có thể khiến USD/JPY biến động mạnh và đảo chiều bất ngờ. Trong ngắn hạn, trader nên theo dõi sát các phát biểu từ giới chức Nhật Bản, cùng với báo cáo việc làm phi nông nghiệp (Non-Farm Payrolls) tháng 9 của Mỹ công bố ngày 2/10.
